Bedankt voor dit bezoek. Viruswaarheid gaat door als Voorwaarheid!

De totalitaire gevolgen van de Digital Service Act (DSA)

Door Jeroen Pols

Dit artikel verscheen eerder in    , Nr. 9

Afgelopen maand trad nauwelijks opgemerkt de volgende tranche van de Digital Service Act (DSA) in werking. De 120 pagina’s tellende regeling moet volgens de Europese Unie zorgen voor een veilige digitale omgeving en biedt een waaier aan bevoegdheden om onze tere zieltjes te beschermen tegen illegale content, diensten en onveilige producten.

Sinds vorig jaar augustus beschermt de Europese Commissie ons op grote platforms als Facebook, Instagram, TikTok, LinkedIn, Wikipedia, Apple, Microsoft en Amazon tegen haatzaaiende uitingen en desinformatie, ofwel informatie in tegenspraak met de visie van de regering, dit alles vanzelfsprekend in ons aller belang. De censuur waarmee overheden tijdens corona afwijkende meningen uit het publieke debat weerden, wordt daarmee de nieuwe norm.

Het nieuwe wetgevingspakket voorziet in mechanismen om gebruikers op eenvoudige wijze “illegale” inhoud en producten op eenvoudige wijze te laten melden. Daarmee kunnen we samen een bijdrage leveren aan een veilige samenleving en ongewenste informatie weren.

De gevolgen zijn niet te onderschatten, zo vallen ook tussenpersonen als internetproviders, hostingdiensten, appstores en platforms voor het delen van content en onlinemarktplaatsen voor reizen en accommodaties onder de reikwijdte van deze wetgeving.

Websites zullen op straffe van hoge boetes kritische informatie moeten verwijderen. Zoekmachines en sociale media zijn verplicht zonder medeweten van gebruikers de zichtbaarheid van overheidskritische informatie te weren of te verlagen door bijvoorbeeld shadow banning en reclame-inkomsten te beperken of in te houden.

Maar het gaat nog verder. Ook onlinemarktplaatsen vallen onder de nieuwe regeling en dragen vanaf nu verantwoordelijkheid voor hun gebruikers. Platforms als bijvoorbeeld Marktplaats zijn verplicht steekproefsgewijs aan de hand van bestaande databanken te controleren of producten en diensten op hun sites aan gestelde eisen voldoen. Zij dienen verder een Know Your Costumer-onderzoek te doen en handelaren te ontmoedigen om onveilige en illegale of namaakproducten te verkopen. De vraag rijst wat daaronder verstaan wordt. Zijn bijvoorbeeld producten waarvoor in strijd met de CBAM-verordening (Carbon Border Adjustment Mechanism) van de EU de CO2-uitstoot niet werd gecompenseerd of die zonder een CBAM-vergunning werden geïmporteerd, illegaal?

Tegelijkertijd creëert de regelgeving overheidscontrole zonder ontsnappingsmogelijkheid met gegevensverzameling van alles en iedereen die online actief is. Platforms die regels onvoldoende naleven, lopen het risico op boetes tot 6% van hun omzet of beëindiging van activiteiten.

En daar zit de crux van de verordening. Het gebruik van vage juridische criteria heeft tot gevolg dat ondernemingen uit voorzorg een ruime marge hanteren bij het beoordelen van uitingen, producten en diensten. Een zorgvuldige toetsing vereist immers het optuigen van kostbare controlesystemen zodat het eenvoudiger is bij de geringste twijfel gebruikers te weren, zoals we dat eerder zagen bij de implementatie van de Wet voorkoming van witwassen en financiering van terrorisme bij banken. Niet ondenkbaar is dat platforms zoals Marktplaats van hun gebruikers gedetailleerde informatie zullen eisen zoals bankafschriften, belastingaangiften, CBAM-importgegevens, en strafrechtelijke data.

Als bedoeld nevengevolg zullen online platforms in de toekomst ongetwijfeld hun controleverplichtingen vereenvoudigen door het gebruik van digitale identiteit en CBDC als betaalmiddel als voorwaarde te stellen. De weerstand tegen de fuik van deze digitale gevangenis zal daarmee bij een aanzienlijk deel van de bevolking gebroken worden. Tegelijkertijd wordt de handel buiten officiële kanalen vergaand ingeperkt.

Volgens de toelichting bij de DSA is de regeling een belangrijke stap in het verdedigen van Europese waarden in de online ruimte, respecteert internationale mensenrechtennormen en helpt de democratie, gelijkheid en de rechtsstaat beter te beschermen.

Deze orwelliaanse prietpraat verhult de werkelijke bedoeling, namelijk het optuigen van een totalitaire surveillancestaat waarin het recht van vrijheid van meningsuiting definitief op de vuilnisbelt van de geschiedenis belandt met absolute onlinecontrole op alles en iedereen, een samenleving waarin iedereen elkaar rapporteert, waarin dwarsdenkers en critici uitgesloten zijn van onlinediensten en producten. Het enige positieve is dat de Autoriteit Consument en Markt, die de wet moet gaan handhaven, dit nog niet kan omdat de benodigde nationale wetgeving nog ontbreekt.

Meld je aan voor de nieuwsbrief